Tương Ly

17:02 04/09/2021 | evan.vn

Tổng số bài chia sẽ : 1,232

Tích truyện thú vị phía sau thành ngữ "Cưỡi ngựa xem hoa"

 

Thành ngữ “Cưỡi ngựa xem hoa” ngày nay được dùng để chỉ những người làm việc qua loa, không cẩn thận, tỉ mỉ. Giống như người cưỡi ngựa, đi nhanh và nhìn xa, không thể thấy hết vẻ đẹp của hoa. Không thể cảm thụ trọn vẹn sắc hương và cái đẹp tiềm ẩn. 
Nhưng ít ai biết rằng cách nói trên có nguồn gốc từ một thành ngữ “Kị mã quan hoa” sau đó chuyển nghĩa từ Hán – Việt sang thuần Việt, gọi là “Cưỡi ngựa xem hoa”. 

 


Câu thành ngữ này có xuất phát từ câu chuyện:
Xưa kia, có chàng công tử họ Tiền khôi ngô, tuấn tú, nhưng có tật ở chân, cho nên đã hơn 30 tuổi mà cậu ta vẫn chưa tìm được ý trung nhân, vì thế vô cùng phiền não. Nhưng chàng cũng tự an ủi rằng “nhân vô thập toàn”, trên đời này đâu có ai là hoàn hảo.  
Ở phía Bắc thành, nhà Viên ngoại họ Tôn cũng có cô con gái thứ ba, dù đã 27, 28 tuổi rồi mà vẫn chưa gả được chồng, lý do là vì cô bị tật ở môi. 
Một ngày nọ, vô tình hai nhà hữu duyên cùng tìm đến một bà mối nổi tiếng họ Lý trong vùng, nhờ bà nghĩ ra một “diệu kế” để con cái có thể sớm yên bề gia thất. Bà mối thấy đây quả thật là sự trùng hợp, và ngầm ý muốn tác hợp cho hai người. Nhưng bà lại sợ rằng, hai bên nếu biết được khuyết điểm của nhau thì sẽ chê bai mối nhân duyên này.
Khi đang chưa nghĩa ra được diệu kế thì vô tình bà đọc được một bài thơ có tiêu đề “Đăng khoa hậu” (sau khi thi đậu), trong đó có hai câu thơ là: “Xuân phong đắc ý mã đề thanh, nhất mục khán biến Trường An hoa” (sau khi thi đậu, đắc ý cưỡi ngựa dạo khắp thành Trường An để ngắm hoa trong gió xuân). Đọc xong hai câu thơ, bà chợt nảy ra một ý hay, “cưỡi ngựa xem hoa”, quả đúng là rất phù hợp.
Trước tiên, bà đi tới nhà họ Tiền, kể hết mọi đức hạnh của Tam tiểu thư nhà họ Tôn. Nghe những lời tâng bốc của bà Lý, Tiền công tử rất nóng lòng ao ước được thành hôn với tam tiểu thư này. Nhưng rồi nghĩ đến hoàn cảnh của mình, chợt thấy tủi thân. 
Khi đó, bà Lý quay sang thì thầm vào tai cậu ta diệu kế mà bà vừa nghĩ ra. Bà nói: “Tới hôm đó, cậu hãy cưỡi trên lưng ngựa, khéo léo dấu đi cái chân dị tật của mình, như vậy thì đâu một ai biết.” Tiền công tử nghe xong rất hài lòng, giống như phút chốc trút được gánh nặng, liền sai gia nhân lấy ra một đĩnh bạc trả công hậu hĩnh cho bà Lý. 
Sau đó, bà Lý lại hoan hỉ đi tới nhà họ Tôn, tâng bốc đủ điều về Tiền công tử. Tôn tiểu thư nghe thấy vậy, cũng rạo rực trong lòng, nhưng chợt nghĩ về khiếm khuyết của mình dường như có chút xấu hổ. Bà Lý thấy vậy bèn nói cho Tôn tiểu thư: “Đến lúc gặp mặt, tiểu thư hãy giả vờ ngắm hoa để khéo léo giấu đi cái môi của mình thì công tử ấy làm sao mà nhận ra được.” Tôn tiểu thư nghe vậy, bèn gỡ cây trâm vàng trên tóc gửi tặng bà Lý để tỏ lòng cảm tạ.

 


Đến ngày gặp mặt, Tiền công tử đi ngang qua nhà Tôn tiểu thư, cưỡi trên lưng ngựa hiên ngang, phong độ rất anh tuấn. Cậu ta cưỡi ngựa đi từ đằng xa dần dần tiến lại gần, thì nhìn thấy một cô gái rất xinh đẹp, duyên dáng. Tay nàng lúc nào cũng cầm một bông hoa e ấp đặt lên môi.
Tiền công tử lúc này đã động lòng trước nét kiều diễm e thẹn của Tôn tiểu thư. Cả hai bên đều không nhận thấy khuyết điểm của đối phương.
Sau đó, Tiền công tử liền vội vã về nhà thưa chuyện với phụ mẫu xin được thành thân với Tôn tiểu thư. Được sự nhất trí từ hai bên nhà họ Tôn và họ Tiền, hôn lễ đã nhanh chóng được cử hành.
Đêm hôm đó, sau khi uống rượu chúc mừng từ anh em bằng hữu, họ hàng gần xa, Tiền công tử liền đến bên Tôn tiểu thư, chàng dịu dàng lật tung chiếc khăn đội đầu của nàng. Chàng vỡ mộng nhận ra tôn tiểu thư xinh đẹp lại là một cô gái bị tật ở môi. Do uống rượu quá chén, nên cậu ta cũng không để ý tới dáng đi. Tôn tiểu thư cũng biết được khuyết điểm của chồng. Cả hai dù thất vọng nhưng cũng đành phải ngậm ngùi chấp nhận số phận.. 

Bình Luận